
مواد معدنی:
مواد مغذی هستند که برای تامین نیازهای غذایی دام و طیور ضروری میباشند به طوری که وجود عناصر معدنی برای تولید ،رشد و نگهداری دام و طیور اجتناب ناپذیر است . معمولا ۲ تا ۵٪ وزن بدن دام و طیور را عناصر معدنی تشکیل میدهد که از این میزان حدود ۸۵٪ آن به صورت ذخیره در ساختمان بافت های استخوانی وجود دارد . نقش مواد معدنی در دام طیور به طور خلاص بدین شرح است.
1 – نقش انرژی زایی : مانند فسفر که در ساختمان (آدنورین تری فسفات ) شرکت دارد و عامل انتقال انرژی در بدن میباشد.
2 – نقش فیزیکو شیمیایی شامل :
a .ثابت نگه داشتن فشار اسمزی داخلی بدن مانند کلر و سدیم
b . ایجاد تعادل اسیدی ، قلیایی در محیط داخلی بدن مانند کلر و سدیم
C . کنترل تحریک پذیری اعصاب و عضلات مانند سدیم ، پتاسیم ،کلسیم و منیزیم
d . تاثیر بر قابلیت نفوذ سلولی مانند سدیم و کلسیم
3 – نقش ساختاری شامل :
a. شرکت در ساختمان بافت استخوانی و تشکیل اسکلت بدن دام و طیور مانند کلسیم ، فسفر و منیزیم
b. شرکت در ساختمان بافت های عصبی و عضلانی مانند فسفر
C. شرکت در ساختمان هموگلوبین خون مانند آهن ، کبالت
d. شرکت در ساختمان بافت شاخ و مو مانند گوگرد
4 – نقش عملکرد شامل :
a. شرکت در ساختمان عوامل ضروری و آنزیم ها مانند روی که در ساختمان کربنیک آنهیدراز شرکت می نماید.
b. شرکت در ساختمان ویتامین ها مانند کبالت در ساختمان ویتامین B12
C. شرکت در ساختمان اسید معده مانند کلر
d. شرکت در نقل و انتقال اکسیژن مانند آهن در همو گلو بین
e. شرکت در ساختار و تشکیل هورمونها مانند ید در هورمون تیرویید
مواد معدنی پر مصرف (پر نیاز ) در مکمل های خوراک دام و طیور
1 – کلسیم (Ca )
به صورت املاح کربنات کلسیم ، مونو کلسیم فسفات ،دی کلسیم فسفات ،پودر صدف ،لاکتات کلسیم پودر استخوان ،کلرید کلسیم ،سیترات کلسیم ،گلوکونات کلسیم و سولفات کلسیم میباشد.
2 – فسفر(p)
به صورت املاح مونو کلسیم فسفات و دی کلسیم فسفات ، فسفات سدیم ، فسفات پتاسیم و پودر استخوان قابل مصرف می باشد.
3 – منیزیم ( Mg )
به صورت املاح اکسید منیزیم ، سولفات منیزیم و استات منیزیم مورد استفاده قرار می گیرد.
4 – سدیم ( Na )
به صورت املاح کلرید سدیم ،بی کربنات سدیم و سولفات سدیم می باشد.
5 – پتاسیم ( K )
به صورت املاح بی کربنات پتاسیم ، کربنات پتاسیم ، سولفات پتاسیم و کلرید پتاسیم می باشد.
6 – کلر ( CI )
7 – به صورت املاح متداول کلرید سدیم و کلرید پتاسیم می باشد.
8 – گوگرد ( s )
به صورت متداول گل گوگرد و سولفات کلسیم می باشد.
مواد و املاح معدنی کم مصرف(کم نیاز)مورد استفاده در فر مولاسیون و ساخت مکملهای دام و طیور
1 – روی (Zn )
به صورت املاح اکسید روی ،سولفات روی ، استات روی و کلراید روی می باشد.
2 – مس ( Cu )
به صورت املاح متداول سولفات مس و کربنات مس می باشد . بهترین نوع آن سولفات مس ۵ آبه است
3 – آهن (Fe )
به صورت املاح آهن دو ظرفیتی (فرو) مانند سولفات آهن و کربنات آهن قابل مصرف میباشد. مناسب ترین نوع آن سولفات آهن ۷ آبه است.
4 – منگنز (Mn ) به صورت املاح اکسید منگنز ،سولفات منگنز ،کربنات منگنز و کلراید منگنز قابل مصرف است.
5 – سلنیوم (Se )
به صورت پریمیکس سلنیت سدیم و سلنات سدیم مورد استفاده قرار می گیرد.
6 – ید ( I )
به صورت یدات کلسیم ، یدات پتاسیم و یدات سدیم مورد مصرف می باشد.
7 – کبالت (Co )
به صورت سولفات کبالت و کربنات قابل مصرف است.
8 – مولیبدن (Mo)
به صورت مولیبدات آمونیوم